متولی در معنای عمومی به کسی که مسئولیت انجام کاری را پذیرفته یا آن را برعهده دارد، متولی آن کار میگویند.
مثلاً “فلان سازمان، متولی برگزاری همایش بود.”
این کلمه در زبان فارسی، بسته به بافت متن، معانی گستردهتری دارد:
* متولی در امور موقوفه:
(Trustee) به شخصی گفته میشود که توسط واقف یا دادگاه، مسئول اداره و نگهداری از یک مال وقفی تعیین شده است. این فرد باید طبق نیات واقف عمل کند.
* متولی در امور حقوقی:
(Trustee) میتواند به معنای قیم یا ولی باشد. برای مثال، فردی که از طرف دادگاه مسئولیت نگهداری و مدیریت اموال فردی را که توانایی اداره امور خود را ندارد، بر عهده میگیرد، متولی او محسوب میشود.
* متولی در حوزه ساختمان و شهرسازی
در این زمینه، متولی (Custodian) به فرد، سازمان یا نهادی گفته میشود که مسئولیت اصلی و حقوقی یک پروژه، طرح یا دارایی را بر عهده دارد. وظایف متولی شامل موارد زیر است:
* مدیریت و نظارت: نظارت بر فرآیندهای اجرایی، کیفیت ساخت و پیشرفت کار.
* مسئولیت قانونی: پاسخگویی در برابر مراجع قانونی و ذینفعان پروژه.
* تأمین مالی: مسئولیت تأمین بودجه و مدیریت مالی پروژه.
* هماهنگی: هماهنگی بین تیمهای مختلف (مانند مهندسین، پیمانکاران و مشاوران).
برای مثال، در یک پروژه شهرسازی، ممکن است وزارت راه و شهرسازی بهعنوان متولی اصلی شناخته شود.
