کابینت

Cabinet

کابینت یک سازه‌ یا قفسه محصور است که معمولاً در آشپزخانه‌ها، حمام‌ها، اتاق‌های رختکن (کمد دیواری) و گاهی در دفاتر و فضاهای دیگر برای ذخیره‌سازی و سازماندهی وسایل و لوازم مختلف استفاده می‌شود. کابینت‌ها می‌توانند به صورت دیواری، زمینی یا ایستاده طراحی شوند و نقش بسیار مهمی در کارایی، زیبایی و دکوراسیون فضایی که در آن قرار می‌گیرند، ایفا می‌کنند.

هدف و کاربرد اصلی کابینت

• ذخیره‌سازی: ایجاد فضای مناسب برای نگهداری ظروف، مواد غذایی، لوازم آشپزی، مواد شوینده، لباس‌ها، وسایل شخصی و هر چیز دیگری که نیاز به نظم و دسترسی آسان دارد.
• سازماندهی: تقسیم‌بندی فضاها با استفاده از قفسه‌ها، کشوها، سبدها و جداکننده‌ها برای دسته‌بندی و مرتب‌سازی وسایل.
• پوشش تاسیسات: در آشپزخانه‌ها و حمام‌ها، کابینت‌ها اغلب برای پنهان کردن لوله‌کشی‌ها، سیم‌کشی‌ها، و لوازم خانگی بزرگ مانند یخچال، ماشین ظرفشویی و لباسشویی به کار می‌روند تا ظاهر فضا یکپارچه‌تر و زیباتر شود.
• زیبایی‌شناسی و دکوراسیون: کابینت‌ها بخش بزرگی از دکوراسیون داخلی یک فضا، به‌ویژه آشپزخانه را تشکیل می‌دهند. طرح، رنگ، جنس و سبک آن‌ها تأثیر زیادی بر جلوه کلی محیط دارد.
• افزایش سطح کار: در آشپزخانه‌ها، کابینت‌های زمینی پایه و اساس نصب صفحه‌های رویی (کانترتاپ) را فراهم می‌کنند که برای آماده‌سازی غذا و قرار دادن لوازم کاربرد دارند.

اجزاء اصلی کابینت

• بدنه (Cabinet Box): قسمت اصلی کابینت که فضای داخلی را تشکیل می‌دهد. معمولاً از جنس نئوپان، MDF یا تخته سه‌لا ساخته می‌شود و با روکش‌های مختلف پوشانده می‌شود.
• درب‌ها (Doors): بخش قابل مشاهده و مهم کابینت که از ورود گرد و غبار جلوگیری کرده و نقش زیادی در زیبایی ظاهری ایفا می‌کنند. جنس و طرح درب‌ها بسیار متنوع است.
• کشوها (Drawers): برای نگهداری وسایل کوچک‌تر و دسترسی آسان‌تر به آن‌ها استفاده می‌شوند. کشوها دارای ریل‌هایی هستند که امکان حرکت روان را فراهم می‌کنند.
• قفسه‌ها (Shelves): طبقات داخلی کابینت که فضای ذخیره‌سازی را تقسیم می‌کنند. این قفسه‌ها می‌توانند ثابت یا متحرک باشند.
• صفحه رویی / کانترتاپ (Countertop): سطحی افقی که روی کابینت‌های زمینی قرار می‌گیرد و به عنوان فضای کار یا قرار دادن لوازم استفاده می‌شود. (بیشتر در آشپزخانه و حمام)
• لولا و یراق‌آلات (Hinges & Hardware): شامل لولاها برای باز و بسته شدن درب‌ها، ریل کشوها، دستگیره‌ها و پایه‌ها. کیفیت یراق‌آلات بر دوام و عملکرد کابینت تأثیر زیادی دارد.

انواع کابینت

بر اساس محل قرارگیری و کاربرد

• کابینت آشپزخانه: پرکاربردترین نوع، شامل کابینت‌های زمینی (پایه دارنده کانترتاپ)، کابینت‌های دیواری (برای ذخیره ظروف و مواد غذایی) و کابینت‌های بلند یا کمدی (برای فر، مایکروفر توکار و انبار).
• کابینت حمام و سرویس بهداشتی: معمولاً کوچک‌تر و مقاوم در برابر رطوبت، برای نگهداری لوازم بهداشتی و آرایشی.
• کابینت لباس (کمد دیواری): برای سازماندهی لباس‌ها، کفش‌ها و لوازم شخصی در اتاق خواب‌ها یا فضاهای مجزا.
• کابینت اداری و کتابخانه: برای ذخیره پرونده‌ها، کتاب‌ها و لوازم اداری.

بر اساس جنس

• کابینت‌های چوبی: از چوب طبیعی ساخته می‌شوند که بسیار زیبا و بادوام هستند، اما معمولاً گران‌تر.
• کابینت‌های MDF: رایج‌ترین جنس در ایران، که از خرده‌های چوب فشرده شده با رزین ساخته می‌شود و سپس با روکش‌های مختلف (مانند ملامینه، های‌گلاس، ممبران، پولیشی و…) پوشانده می‌شود.
• های‌گلاس (High-Gloss): دارای روکش براق و آینه‌ای، مدرن و شیک.
• ممبران (Membrane / وکیوم): روکش PVC که روی MDF حکاکی شده و وکیوم می‌شود تا طرح‌های کلاسیک ایجاد کند.
• روکش چوب: MDF با لایه‌ای نازک از چوب طبیعی روکش می‌شود تا ظاهری شبیه چوب داشته باشد.
•  پولیشی (Polyurethane/Enamel): رنگ‌آمیزی با رنگ‌های مخصوص که سطحی صاف و یکدست (مات یا براق) ایجاد می‌کند.
• کابینت فلزی: قدیمی‌تر و کمتر رایج در منازل امروزی، اما در برخی محیط‌های صنعتی یا کارگاهی همچنان استفاده می‌شود.
• کابینت پی‌وی‌سی (PVC): مقاوم در برابر آب، مناسب برای محیط‌های مرطوب مانند حمام یا سینک ظرفشویی.

بر اساس  سبک

• کابینت نئوکلاسیک: ترکیبی از سادگی مدرن و جزئیات کلاسیک.
• کابینت مدرن: با خطوط صاف، طراحی ساده و اغلب بدون دستگیره، تمرکز بر کارایی و مینیمالیسم.
• کابینت کلاسیک: با جزئیات بیشتر، منبت‌کاری، سرستون و طرح‌های سنتی.

انتخاب نوع و سبک کابینت به سلیقه شخصی، بودجه، فضای موجود و سبک کلی دکوراسیون فضا بستگی دارد.

اصول طراحی کابینت آشپزخانه

ابعاد استاندارد کابینت‌ها بر اساس ارگونومی (علم تناسب اندام انسان) و حداکثر بهره‌وری در محیط آشپزخانه تعیین می‌شوند.

ابعاد

(بر اساس ارگونومی)

• کابینت زمینی :
  • ارتفاع : 90 سانتی‌متر (شامل پاخور، بدنه و صفحه)
  • عمق : ۵۵ تا ۶۰ سانتی‌متر (بدون احتساب درب)
  • طول : مضربی از ۱۰ (۴۰، ۶۰، ۹۰ سانتی‌متر و…)
• کابینت دیواری :
  • ارتفاع : ۷۰ تا ۹۰ سانتی‌متر
  • عمق : ۳۰ تا ۳۵ سانتی‌متر (بدون احتساب درب)
  • طول : مضربی از ۱۰ (۴۰، ۶۰، ۹۰ سانتی‌متر و…)
•  پاخور (پایه) :  ۱ تا ۱۴ سانتی‌متر
• فاصله استاندارد بین کابینت دیواری و زمینی : ۵۵ تا ۶۰ سانتی‌متر
• کابینت کمدی/سوپرمارکت :
  • ارتفاع : ۲۰۰ تا ۲۴۰ سانتی‌متر (ارتفاع کامل)
  • عمق : ۵۵ تا ۶۰ سانتی‌متر
  • طول : مضربی از ۳۰ (معمولاً ۳۰ تا ۶۰ سانتی‌متر)

عملکرد و زیبایی

• استاندارد مثلث کار (Work Triangle): فاصله کلی بین این سه نقطه نباید از ۶۰۰ سانتی‌متر تجاوز کند تا کاربری بهینه باشد.

•  طراحی باید طوری باشد که حرکت بین یخچال (ذخیره‌سازی)، سینک (شستشو) و اجاق گاز (پخت‌وپز) به صورت روان و با کمترین قدم‌ها انجام شود.
•  فضای خالی کافی (حدود ۹۰ تا ۱۲۰ سانتی‌متر) بین دو ردیف کابینت (در آشپزخانه‌های موازی یا U شکل) برای باز شدن درب‌ها و تردد راحت، الزامی است.

•  استاندارد روشنایی:
  علاوه بر نور کلی، نصب نورپردازی زیر کابینت‌های دیواری (زیرچراغ) الزامی است تا سطح کار به طور کامل روشن شود و سایه دست هنگام کار از بین برود.
• استاندارد هود:
  فاصله استاندارد بین هود و اجاق گاز باید بین ۶۵ تا ۸۵ سانتی‌متر باشد تا عملکرد مکش بهینه شود.
• ارتفاع استاندارد ۹۰ سانتی‌متر برای اکثر افراد مناسب است. برای افراد بلند قد یا کوتاه‌قد، باید ارتفاع صفحه کار را کمی تنظیم کرد.
• باید حداقل ۶۰ سانتی‌متر فضا در دو طرف سینک و اجاق گاز برای آماده‌سازی مواد و قرار دادن ظروف داغ در نظر گرفته شود.
• برای یونیت‌های سینک و اجاق گاز، باید فضایی در پشت کابینت (حدود ۵ تا ۱۰ سانتی‌متر) جهت عبور لوله‌ها، سیفون‌ها و اتصالات گاز در نظر گرفته شود.
• پریزها نباید مستقیماً بالای اجاق گاز یا سینک قرار گیرند. الزام:نصب پریزهای کافی در ارتفاع مناسب (حدود ۱۵ تا ۲۰ سانتی‌متر بالای صفحه کار)
• در طراحی کابینت باید تمامی تجهیزات نصبی مثل شیرآلات ، سینک ، هود و…  به لحاظ فنی ، نصب و زیبایی شناسی در نظر گرفته شود.

الزامات فنی در ساخت و نصب

ساخت

• برای مناطق مرطوب (مانند زیر سینک)، استفاده از MDF ضدآب (PVC) یا حداقل MDF با روکش مقاوم به رطوبت الزامی است.
• لبه‌های برش خورده باید حتماً با نوار PVC با کیفیت و با چسب مناسب پوشانده شوند تا از نفوذ رطوبت جلوگیری شود.
• کوچکترین خطای برش یا نوارکاری ضعیف، باعث نفوذ رطوبت به مغز MDF و باد کردن آن می‌شود. استفاده از دستگاه‌های دقیق برش و لبه‌چسبان صنعتی (مکانیزه) برای تضمین آب‌بندی کامل لبه‌ها و زوایای ۹۰ درجه.
• یونیت‌های مربوط به اجاق گاز، فر، یا سینک (که بیشتر در معرض حرارت، وزن و رطوبت هستند) باید تقویت شوند.
• استفاده از متریال ضدآب (مانند PVC یا آلومینیوم) برای کف یونیت زیر سینک برای جلوگیری از آسیب نشت آب.
• یراق‌آلات باید متناسب با وزن درب یا کشو انتخاب شوند.استفاده از ریل‌های با کیفیت بالا (مانند تاندم یا آرام‌بند) برای کشوهای سنگین و عریض، و لولاهای آرام‌بند  Soft Close برای درب‌ها.

نصب و رگلاژ

• تمامی کابینت‌های دیواری باید به وسیله آویزهای دیواری (Hangers) و پیچ‌های مناسب به دیوار متصل شوند و نه فقط از طریق پیچ‌شدن به یکدیگر.
• نصب کابینت‌ها باید کاملاً تراز و گونیا باشد، حتی اگر دیوارها یا کف آشپزخانه دارای ناترازی باشند. استفاده از تراز لیزری و شاقول در نصب. ناترازی باید با استفاده از شیم (قطعات چوبی یا پلاستیکی نازک) در پاخور و دیوار تنظیم شود.
• کابینت‌های دیواری باید توانایی تحمل وزن ظروف و خود بدنه را داشته باشند.
  استفاده از آویزهای دیواری قابل تنظیم و پیچ‌های بلند و محکم (رولپلاک‌های قوی) برای اتصال به دیوار، نه صرفاً اتصال به کابینت‌های مجاور.
• جلوگیری از نفوذ آب به بدنه کابینت و اتصالات.استفاده از چسب سیلیکون ضدآب و آنتی‌باکتریال در محل اتصال سینک به صفحه کار و اتصال صفحه کابینت به دیوار (بک اسپلش).
• رگلاژ مجدد پس از بارگذاری وسایل در کشوها (به دلیل تغییر توزیع وزن).
•  درب‌ها باید پس از نصب به طور کامل رگلاژ شوند تا از نظر تراز، فاصله و عملکرد آرام‌بند (در صورت وجود) بهینه باشند.
•  Safety Catch: در کابینت‌هایی که از طبقات شیشه‌ای استفاده می‌کنند، استفاده از بست‌های نگهدارنده که مانع از لغزش شیشه می‌شوند، الزامی است.

راهنمای جامع محاسبه متراژ کابینت

محاسبه متراژ کابینت بر اساس یک قرارداد عرفی و استاندارد در صنعت انجام می‌شود و هدف آن تبدیل مجموع مساحت قطعات کابینت (کف، درب‌ها، بدنه، تاج، زیرچراغ و…) به یک واحد اندازه‌گیری واحد (متر طول) است.

• اندازه گیری متر طول کابینت
  یک “متر طول کابینت” به صورت استاندارد شامل اجزای زیر است:
  •  ۱ متر کابینت زمینی (با ارتفاع استاندارد ۹۰ سانتی‌متر شامل پاخور و صفحه)
  •  ۱ متر کابینت دیواری (با ارتفاع استاندارد ۷۰ تا ۹۰ سانتی‌متر و عمق ۳۰ تا ۳۵ سانتی‌متر)
• محاسبه متراژنهائی بر اساس عرف صنعت
  از آنجا که ساخت کابینت زمینی (به دلیل صفحه و بدنه عمیق‌تر) گران‌تر از کابینت دیواری است، در محاسبه متراژ، ضریب‌های متفاوتی برای انواع کابینت اعمال می‌شود.
  • کابینت زمینی (Base Cabinet)
    ۶۰ضریب تبدیل به متر طول:  درصد (۰.۶) از متراژ اندازه‌گیری شده
    به ازای هر ۱ متر کابینت زمینی اندازه‌گیری شده، ۰.۶ متر طول محاسبه می‌شود.
  • کابینت دیواری (Wall Cabinet)
    ضریب تبدیل به متر طول : ۴۰ درصد (۰.۴) از متراژ اندازه‌گیری شده
    به ازای هر ۱ متر کابینت دیواری اندازه‌گیری شده، ۰.۴ متر طول محاسبه می‌شود.
  • کابینت کمدی/سوپرمارکت
    ضریب تبدیل به متر طول : ۱۰۰ درصد (۱.۰) از متراژ اندازه‌گیری شده
    کابینت‌هایی با ارتفاع کامل (از کف تا سقف یا بلندتر از کابینت دیواری) که به ازای هر متر طول، یک متر طول کامل محاسبه می‌شود.
• اجزای استثنا و مکمل (موارد دارای ضریب خاص)
  برخی اجزا به دلیل ساختار پیچیده یا مواد خاص، دارای ضریب محاسبه متفاوتی هستند:

• • گوشه یا کورنر (زاویه ۹۰ درجه) :
    ۱.۵ برابر (به جای ۱ متر، ۱.۵ متر محاسبه می‌شود)
    به دلیل برش‌های پیچیده و پرت مواد زیاد.
  • جزیره آشپزخانه (Island) :
    ۱.۲ تا ۱.۵ برابر
    بسته به نوع طراحی، دسترسی چهار طرفه و نصب.
  • کشوها :
    ۱.۵ تا ۲ برابر کابینت زمینی محاسبه می‌شود.
    به دلیل نیاز به ریل و یراق‌آلات بیشتر، در برخی قراردادها قیمت کشوها افزایش می‌یابد.
• محاسبه نهایی  قیمت
  قیمت کل کابینت  بر اساس فرمول زیر مجاسبه میشود
  قیمت هر متر طول *  متراژنهائی
  • مثال :
    اگر طول کابینت‌های یک آشپزخانه به شرح زیر باشد:
    طول کل کابینت‌های زمینی: ۵ متر * 60% = 3 متر
    طول کل کابینت‌های دیواری: ۴ متر* 40% = 2 متر
    طول کل کابینت کمدی : ۱ متر
    بنابراین، قیمت کل کابینت شما بر اساس قیمت هر متر طول (مثلاً A ریال) ضربدر 6 محاسبه خواهد شد.

روش های ساخت کابینت:

در صنعت کابینت‌سازی، بسته به سطح کارگاه و نوع طراحی، از ترکیبی از روش‌های دستی و مکانیزه استفاده می‌شود، اما هر یک از این روش‌ها نتایج متفاوتی را به دنبال دارد.

ساخت مکانیزه (صنعتی / کارخانه‌ای)

در کارگاه‌های بزرگ و کارخانجات معتبر (مانند سازندگان کابینت‌های با برندهای بزرگ داخلی یا خارجی)، اغلب فرآیندها به صورت مکانیزه انجام می‌شوند. این روش به دلیل دقت بالا، برای کابینت‌های مدرن و سری‌سازی شده مناسب است.

• برشکاری (Cutting) :
  ابزار : دستگاه‌های CNC و کات مستر (Cut Master)
  مزیت : دقت بی‌نقص در برش زوایای ۹۰ درجه و ابعاد دقیق بدون خطای انسانی.
• نوارکاری لبه‌ها (Edging)
  ابزار : دستگاه‌های لبه‌چسبان اتوماتیک
  مزیت : استفاده از چسب با فشار و دمای کنترل‌شده، عدم نفوذ رطوبت و دوام طولانی نوار PVC.
• سوراخ‌کاری و مونتاژ :
  ابزار : دستگاه‌های سوراخ‌کاری چند محوره (Boring)
  مزیت : سوراخ‌کاری دقیق برای اتصالات و یراق‌آلات (مانند لولاها) که به رگلاژ آسان‌تر منجر می‌شود.
• روکش‌کاری (وکیوم) :
  ابزار : دستگاه وکیوم صنعتی (پرس ممبران)
  مزیت : ایجاد درب‌های کلاسیک وکیوم‌شده با فشار و حرارت یکنواخت برای چسبندگی کامل و مقاومت در برابر رطوبت.

ساخت نیمه‌دستی (کارگاهی)

در کارگاه‌های کوچک‌تر و پروژه‌های با بودجه محدود، ممکن است برخی مراحل با ابزار دستی یا نیمه‌مکانیزه انجام شود.

• برشکاری: استفاده از اره‌های دورکن (Table Saw) که نیاز به مهارت بالای اپراتور دارد و احتمال خطای اندازه‌گیری وجود دارد.
• نوارکاری: استفاده از دستگاه‌های لبه‌چسبان ساده‌تر یا اتوهای دستی که کیفیت چسبندگی و دوام آن کمتر از دستگاه‌های صنعتی است.
• مونتاژ: سوراخ‌کاری با دریل‌های ساده و اندازه‌گیری با متر، که دقت پایین‌تری نسبت به دستگاه‌های تخصصی دارد.

مقایسه کابینت صنعتی و کارگاهی

• دقت ابعادی :
  مکانیزه : بسیار بالا (خطا تقریباً صفر)
  دستی : متوسط (وابسته به مهارت نصاب)
• کیفیت نوارکاری :
  مکانیزه : بالا (مقاومت عالی در برابر رطوبت)
  دستی : متوسط (آسیب‌پذیر در برابر رطوبت و گرما)
• قیمت نهایی
  مکانیزه : بالاتر (به دلیل هزینه‌های تولید بالاتر و دقت بیشتر)
  دستی : پایین‌تر (به دلیل هزینه‌های سربار کمتر)
• تولید انبوه
  مکانیزه :  بله (امکان تولید سریالی و استاندارد)
  دستی : خیر (هر یونیت به صورت جداگانه ساخته می‌شود)

استانداردهای کابینت و تجهیزات آشپزخانه

استانداردهای بین‌المللی

• استانداردهای ابعادی و ارگونومی (ISO و EN)
  این استانداردها تضمین می‌کنند که تجهیزات و کابینت‌ها با ابعاد لوازم برقی (مانند فر و ماشین ظرفشویی) و فیزیک بدن انسان هماهنگ باشند.
  •  ISO 3055: این استاندارد بین‌المللی، ابعاد هماهنگ برای کابینت‌های آشپزخانه و تجهیزات را تعیین می‌کند تا قطعات مختلف از برندهای متفاوت به‌درستی در کنار هم چیده شوند.
  •  EN 1116: استاندارد اروپایی که ابعاد هماهنگ برای مبلمان آشپزخانه و لوازم خانگی را تعریف می‌کند (مثلاً عمق استاندارد ۶۰ سانتی‌متر برای یونیت‌های زمینی).
• استانداردهای ایمنی و استحکام (تست‌های فیزیکی)
  کابینت‌ها باید بتوانند وزن سنگین ظروف و باز و بسته شدن مکرر را تحمل کنند.
  •  EN 14749: یکی از مهم‌ترین استانداردهای اروپایی که الزامات ایمنی و روش‌های تست برای تمام مبلمان ذخیره‌سازی خانگی (از جمله کابینت آشپزخانه) را مشخص می‌کند. این استاندارد شامل تست‌های واژگونی، تحمل وزن طبقات و استحکام اتصالات دیواری است.
  •  BS EN 16122: استانداردی برای تعیین سختی، دوام و پایداری سازه‌های متحرک و ثابت در کابینت.
• استانداردهای متریال و سلامت (انتشار گازها)
  از آنجا که کابینت‌ها از فرآورده‌های چوبی (MDF و نئوپان) ساخته می‌شوند، سلامت مواد شیمیایی به کار رفته در آن‌ها حیاتی است.
  • استاندارد E1 و E0 (ISO 12460): این استاندارد مربوط به میزان انتشار گاز فرمالدئید از چسب‌های به کار رفته در ورق‌های MDF است. کلاس E1 استاندارد اجباری در اروپا و E0 استانداردی بسیار سخت‌گیرانه‌تر (تقریباً بدون گاز سمی) است که برای محیط‌های بسته بسیار توصیه می‌شود.
  •  EN 438: مربوط به کیفیت صفحات کابینت (HPL) که مقاومت آن‌ها در برابر خراشیدگی، حرارت سیگار و لکه‌پذیری را تست می‌کند.
• استانداردهای یراق‌آلات (Performance)

•  DIN EN 15338: استانداردی که کیفیت و طول عمر ریل‌های کشو را تست می‌کند (مثلاً تحمل ۴۰,۰۰۰ بار باز و بسته شدن با حداکثر بار مجاز).
•  DIN EN 15570: مربوط به تست لولای درب‌ها از نظر مقاومت در برابر زنگ‌زدگی و پایداری در طول زمان.

استانداردهای ملی ایران

• استاندارد ملی شماره ۱-۱۱۵۷۹ (ویژگی‌های کابینت آشپزخانه)
  این اصلی‌ترین مرجع در ایران است که به طور اختصاصی به “کابینت‌های آشپزخانه” می‌پردازد. موارد زیر در آن تأکید شده است:
  • پایداری سازه: تحمل بار مرده (وزن خود کابینت) و بار زنده (وسایل داخل آن).
  •  مقاومت سطوح: مقاومت روکش‌ها در برابر حرارت خشک (مثل کتری داغ) و حرارت مرطوب.
  •  ابعاد هماهنگ: تعیین ارتفاع و عمق بهینه برای هماهنگی با لوازم خانگی موجود در بازار ایران.
•  استاندارد ملی شماره ۹۰۶۷ (ورق‌های MDF روکش‌شده)
  از آنجا که اکثر کابینت‌ها در ایران از MDF ساخته می‌شوند، این استاندارد بسیار حیاتی است:
  • مقاومت در برابر رطوبت: تعیین میزان تورم ضخامت ورق پس از ۲۴ ساعت غوطه‌وری در آب (که برای کابینت‌های نزدیک سینک بسیار مهم است).
  • درجه انتشار فرمالدئید: مطابقت با کلاس E1 (برای جلوگیری از انتشار گازهای سمی در فضای بسته آشپزخانه).
•  استاندارد ملی شماره ۹۶۳۰ (صفحات لبه‌گرد آشپزخانه)
  • این استاندارد مستقیماً به صفحات رویی کابینت (Post-forming) اشاره دارد و ویژگی‌های مکانیکی و شیمیایی روکش‌های HPL را بررسی می‌کند.

استاندارد های عرفی و رایج در بازار ایران

علاوه بر استانداردهای کتبی، در بازار ایران یک “استاندارد عرفی” بین اتحادیه‌های درودگران وجود دارد که در قراردادها ملاک قرار می‌گیرد:

• • ضخامت بدنه: استاندارد عرفی برای بدنه کابینت، استفاده از ورق با ضخامت ۱۶ میلی‌متر است.
  •  ضخامت صفحه: صفحات استاندارد معمولاً ۳۲ یا ۴۸ میلی‌متر (دوبل) هستند.
  •  یونیت سینک: طبق الزامات اجرایی، یونیت زیر سینک حتماً باید از جنس PVC (تمام پلاستیک) باشد تا در برابر نشتی آب ۱۰۰٪ مقاوم باشد.

نوار لبه (Edge Banding): استفاده از نوار PVC با ضخامت حداقل ۲ میلی‌متر برای درب‌ها و لبه‌های در معرض ضربه الزامی است.

چک‌ لیست بازرسی و تحویل کابینت

(طبق استاندارد EN 14749)

1. پایداری و ایمنی سازه‌ای (Structural Safety)
   • مهار دیواری: آیا تمام یونیت‌های کمدی (بلند) و کابینت‌های دیواری با براکت‌های فلزی به دیوار پیچ شده‌اند؟ (طبق استاندارد، کابینت نباید با کشیدن درب یا فشار دست واژگون شود).
   •  تحمل وزن طبقات: طبقات داخلی را فشار دهید؛ نباید لقی داشته باشند یا از جای خود خارج شوند (استفاده از پین‌های نگهدارنده با قابلیت قفل شدن الزامی است).
   •  لبه‌های تیز: تمام لبه‌های در دسترس و گوشه‌های صفحه کابینت باید گرد (Radius) یا کاملاً سنباده‌خورده باشند تا باعث جراحت نشوند.
2. عملکرد یراق‌آلات (Moving Parts)
   •  تست خروج کشو: کشوها را تا انتها بیرون بکشید؛ نباید از ریل خارج شده یا به سمت پایین سقوط کنند (وجود استاپر یا ترمز ایمنی).
   • رگلاژ درب‌ها: فاصله (بادخور) بین تمام درب‌ها باید یکسان (معمولاً ۲ تا ۳ میلی‌متر) و خطوط کاملاً موازی باشند.
   • آرام‌بند: درب‌ها و کشوها در ۵ سانتی‌متر انتهایی باید سرعتشان کم شده و بدون صدا بسته شوند.
   • گیر نکردن: درب‌ها هنگام باز شدن نباید به بدنه ساید، هود یا درب مجاور گیر کنند.
3. مقاومت در برابر رطوبت و آب‌بندی (Sealing)
   •  آب‌بندی سینک: دور تا دور سینک و محل اتصال صفحه به دیوار باید با چسب سیلیکون آنتی‌باکتریال کاملاً پر شده باشد (تست با ریختن مقدار کمی آب).
   •  نوار PVC: تمام لبه‌های برش‌خورده MDF (حتی بخش‌هایی که دیده نمی‌شوند مثل زیر صفحه) باید نوار شده باشند تا از نفوذ رطوبت و باد کردن چوب جلوگیری شود.
   • یونیت زیر سینک: چک کنید که متریال این یونیت حتماً PVC (ضدآب) باشد.
4. الزامات نصب و تراز (Installation)
   •  تراز افقی: با استفاده از تراز (یا تراز لیزری)، مطمئن شوید صفحه کابینت کاملاً افقی است (در غیر این صورت، روغن در ماهیتابه یک‌جا جمع می‌شود!).
   •  شاقول بودن: بدنه کابینت‌ها باید نسبت به دیوار کاملاً عمود (۹۰ درجه) باشند.
   •  پاخور و تاج: محل اتصال تاج به سقف و پاخور به کف نباید درز یا شکاف ناهماهنگ داشته باشد.
5. بهداشت و سلامت (Health)
   • بوی نامطبوع: اگر بوی تند و سوزاننده‌ای از داخل کابینت‌ها استشمام می‌شود، نشان‌دهنده استفاده از ورق‌های غیراستاندارد با گاز فرمالدئید بالا (خارج از رده E1) است که برای سلامت خطرناک است.

معرفی برندهای معروف کابینت

برندهای پیشرو در یراق‌آلات (Hardware)

• بلوم (Blum)، اتریش
  رهبر نوآوری در سیستم‌های حرکت آرام‌بند و مکانیزم‌های باز و بسته شدن آسان.
• هتیش (Hettich)، آلمان
  لولاها و ریل‌های مخفی کشو، سیستم‌های کشویی سنگین
• هفله (Hafele)، آلمان
  انواع یراق‌آلات، دستگیره‌ها، اکسسوری‌های آشپزخانه

برندهای معروف در متریال اولیه (Panel Materials)

این برندها تولیدکنندگان ورق‌های MDF، نئوپان و روکش‌های مورد استفاده در صنعت کابینت هستند:

• کاستامونا (Kastamonu)، ترکیه
  یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان پنل چوبی در اروپا و آسیا با تنوع رنگی بالا
• ای جی ئی (Egger)، اتریش
  شهرت برای کیفیت و نوآوری در روکش‌ها و بافت‌های شبیه چوب طبیعی.
• پویا (Poya)، ایران
  ورق‌های MDF و نئوپان | یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان داخلی با کیفیت و قیمت رقابتی.

برندهای صفحات سنگ مصنوعی و کوارتز

• سامسونگ استارون (Samsung Staron)، کره جنوبی
  صفحات سنگ مصنوعی کورین ، معروف به سطح بدون درز و قابلیت ترمیم بالا.
• سیلستون (Silestone)، اسپانیا
  صفحات کوارتز | شهرت جهانی برای مقاومت بالا در برابر خط و خش و لکه.

برندهای مشهور در طراحی و ساخت

(Kitchen Manufacturers)

این شرکت‌ها به دلیل طراحی‌های خاص، کیفیت ساخت بالا و ارائه آشپزخانه‌های لوکس و سفارشی شهرت دارند (در این بخش، برندهای جهانی لوکس معرفی می‌شوند):

• پوگن پول (Poggenpohl)، آلمان
  یکی از قدیمی‌ترین و معتبرترین برندهای آشپزخانه در جهان با تمرکز بر مهندسی دقیق.
• سی متیک (SieMatic)، آلمان
  آشپزخانه‌های سفارشی کلاسیک و مدرن | شهرت برای سیستم‌های ذخیره‌سازی نوآورانه و کیفیت متریال.
• اسکاوولینی (Scavolini)، ایتالیا
  یکی از بزرگترین تولیدکنندگان ایتالیایی با تمرکز بر سبک و مد.

قیمت ساخت کابینت آشپزخانه

قیمت کابینت آشپزخانه بر اساس قیمت واحد هر متر طول (که نحوه محاسبه آن پیش‌تر توضیح داده شد) تعیین می‌شود. این قیمت واحد، ترکیبی از هزینه‌های متریال، یراق‌آلات، و دستمزد است که تحت تأثیر عوامل زیر قرار می‌گیرد:

• نوع متریال مصرفی (مهم‌ترین عامل)
  • بدنه کابینت  معمولاً از MDF سفید معمولی (اقتصادی‌ترین) یا در مدل‌های مقاوم‌تر از MDF ضدآب (با روکش ملامینه) استفاده می‌شود. |
  • روکش درب‌ها
    •  MDF ملامینه / لترون: اقتصادی‌ترین گزینه.
    •  های‌گلاس (High Gloss): براق‌تر، قیمت بالاتر از ملامینه.
    •  وکیوم/ممبران (Membrane): هزینه بالاتر به دلیل فرآیند پیچیده وکیوم‌کاری.
    •  روکش چوب و چوب طبیعی: گران‌ترین گزینه به دلیل زیبایی و استحکام طبیعی.
  • صفحه روی کابینت (Top)
    • صفحات HPL یا MDF روکش‌شده: اقتصادی‌ترین و رایج‌ترین.
    • سنگ مصنوعی (کورین/کوارتز): قیمت بالاتر، دوام بیشتر، ظاهر زیباتر و قابلیت ترمیم.
    • سنگ طبیعی (گرانیت/مرمر): گران‌ترین و مقاوم‌ترین.
• نوع طراحی و سبک ساخت
  سبک کابینت بر پیچیدگی ساخت، پرت متریال و زمان اجرا تأثیر می‌گذارد:
  • کابینت مدرن (ساده): معمولاً قیمت کمتری دارد، زیرا طراحی درب‌ها صاف و بدون نقش است و زمان ساخت آن کوتاه‌تر است.
  • کابینت کلاسیک (ممبران/چوبی): به دلیل نیاز به فرزکاری، ابزارزنی و وکیوم‌کاری درب‌ها و همچنین استفاده از تاج، زیرچراغ و ستون‌های تزئینی، هزینه و قیمت هر متر طول را به طور قابل توجهی افزایش می‌دهد.
  • طراحی‌های خاص: ساخت کورنر (زاویه ۹۰ درجه)، کابینت‌های منحنی یا جزیره (Island) به دلیل برش‌های خاص و پرت مواد، با ضریب بالاتری محاسبه می‌شوند.
• یراق‌آلات و تجهیزات جانبی
  کیفیت و تعداد یراق‌آلات نقش مهمی در قیمت و کارایی کابینت دارد:
  • ریل کشوها: استفاده از ریل‌های ساده ساچمه‌ای (اقتصادی) در مقابل ریل‌های تاندم (Tandem) یا فول اکستنشن آرام‌بند (گران‌تر و با کیفیت‌تر) تفاوت زیادی در قیمت ایجاد می‌کند.
  • لولاها: استفاده از لولاهای آرام‌بند (Soft Close) به جای لولاهای ساده، هزینه را افزایش می‌دهد اما طول عمر و کارایی درب‌ها را بهبود می‌بخشد.
  • تجهیزات سوپرمارکت: نصب سبدهای سوپرمارکت، اکسسوری‌های مخصوص گوشه‌ها (Magic Corner) یا آبچکان‌های خاص، به قیمت نهایی اضافه می‌شوند.
  •  دستگیره‌ها: نوع دستگیره‌ها (ساده، مخفی، یا دستگیره‌های لوکس) بسته به جنس و طراحی، قیمت را تغییر می‌دهند.
• اجرت نصب و ساخت (دستمزد)
  • پیچیدگی نصب: نصب کابینت‌های کلاسیک با جزئیات زیاد، کابینت‌های بلند و کمدی، یا نصب در فضاهای نامنظم و غیرگونیا، اجرت بیشتری نسبت به نصب یک کابینت ساده و صاف دارد.
  •  شهر محل اجرا: اجرت و دستمزد نیروی کار در شهرهای بزرگ و پایتخت معمولاً بالاتر است.

سوالات متداول (FAQ) – کابینت

1. انواع کابینت آشپزخانه کدام‌اند؟
   رایج‌ترین انواع شامل:
   MDF (پرکاربرد و اقتصادی)
   هاگلاس (براق و مدرن)
   چوب طبیعی (لوکس و گران‌تر)
   فلزی (صنعتی و مقاوم)
   پلی‌اورتان و ممبران (طراحی کلاسیک و مدرن)
2. کدام جنس کابینت برای آشپزخانه مناسب‌تر است؟
   انتخاب جنس به بودجه، میزان رطوبت، سبک طراحی و میزان استفاده بستگی دارد. برای اکثر خانه‌ها MDF یا هایگلاس با یراق باکیفیت بهترین انتخاب است.
3. مهم‌ترین عوامل تعیین‌کننده قیمت کابینت چیست؟
   جنس بدنه و روکش ، یراق‌آلات (ریل، لولا، آرام‌بند) ، طراحی و تعداد یونیت‌ها ، متراژ کابینت ، برند و کیفیت اجرا
4. کابینت سفارشی بهتر است یا آماده؟
   سفارشی: هماهنگی کامل با فضا، کیفیت بالاتر، قیمت بیشتر
   آماده: نصب سریع، قیمت اقتصادی، محدودیت در ابعاد و طراحی
5. عمر مفید کابینت آشپزخانه چقدر است؟
   با متریال و نصب استاندارد، کابینت‌ها ۱۰ تا ۲۰ سال عمر مفید دارند. نگهداری صحیح و استفاده از یراق باکیفیت نقش مهمی در دوام آن‌ها دارد.
6. نگهداری و تمیزکاری کابینت چگونه انجام می‌شود؟
   استفاده از دستمال نرم و شوینده ملایم ، جلوگیری از تماس طولانی با آب و بخار ، بررسی دوره‌ای لولاها و ریل‌ها ، خودداری از ضربه و فشار بیش از حد
7. هنگام سفارش کابینت به چه نکاتی توجه کنیم؟
   اندازه‌گیری دقیق فضا ، انتخاب سبک متناسب با آشپزخانه ، کیفیت یراق‌آلات ، ضمانت و خدمات پس از نصب ، هماهنگی رنگ و نورپردازی

English Summary – Cabinets

Kitchen cabinets are fixed storage units installed in kitchens to organize utensils, appliances, and food items while enhancing interior aesthetics. They play a key role in kitchen functionality, space optimization, and design harmony. Kitchen cabinets are produced in various materials such as MDF, wood, metal, and high-gloss panels, and are designed in different styles including modern, classic, and minimal. Proper cabinet design significantly improves usability, durability, and property value.

موضوعات مرتبط

•  بورد تخصصی کابینت – تصاویر ، ویدئو

---