Purchasing Managers Index
شامخ، مخفف شاخص مدیران خرید (PMI) است.
این یک شاخص اقتصادی مهم است که برای سنجش وضعیت اقتصادی بخشهای تولیدی و خدماتی یک کشور استفاده میشود.
محاسبه شامخ
شاخص شامخ (PMI) از طریق یک نظرسنجی ماهانه از مدیران خرید شرکتها و با استفاده از یک فرمول ساده و وزنی محاسبه میشود.
از این مدیران درباره تغییرات در پنج حوزه کلیدی سوال پرسیده میشود:
* سفارشات جدید
* میزان تولید
* اشتغال
* سرعت تحویل کالا توسط تأمینکنندگان
* موجودی انبارها
پاسخها به این سوالات (بهبود، عدم تغییر یا کاهش) جمعآوری و وزندهی میشوند تا یک عدد واحد به دست آید.
مراحل محاسبه شامخ
* جمعآوری دادهها:
از مدیران خرید شرکتها خواسته میشود که وضعیت فعالیتهای ماه جاری را در مقایسه با ماه گذشته در پنج حوزه کلیدی (سفارشات جدید، تولید، اشتغال، موجودی انبار و سرعت تحویل تأمینکنندگان) اعلام کنند. پاسخها به سه دسته تقسیم میشوند:
* بهتر (Improved)
* بدون تغییر (No Change)
* بدتر (Worse)
فرمول محاسبه شامخ
برای هر یک از این پنج حوزه، عدد شاخص با فرمول زیر به دست میآید:
شاخص = امتیاز بهتر +امتیاز بدون تغییر + امتیاز بدتر
– پاسخهای بهتر امتیاز 1
– پاسخهای بدون تغییر امتیاز 0.5 (نیم)
– پاسخهای بدتر امتیاز 0
* میانگینگیری:
در نهایت، عدد نهایی شاخص شامخ، میانگین وزنی اعداد به دست آمده برای هر پنج حوزه کلیدی است.
مثال ساده
فرض کنید در یک نظرسنجی:
* ۳۰٪ از مدیران، وضعیت “بهتر” را گزارش کردهاند.
* ۶۰٪، وضعیت “بدون تغییر” را گزارش کردهاند.
* ۱۰٪، وضعیت “بدتر” را گزارش کردهاند.
محاسبه شاخص به این صورت خواهد بود:
۳۰٪ + (۰.۵ * ۶۰٪) = ۳۰ + ۳۰ = ۶۰
بنابراین، شاخص آن بخش ۶۰ خواهد بود که نشاندهنده رونق و گسترش است.
تفسیر شامخ
عدد نهایی شاخص شامخ به صورت زیر تفسیر میشود:
* شاخص بالای ۵۰: نشاندهنده رونق و گسترش فعالیتهای اقتصادی در آن بخش است.
* شاخص ۵۰: نشاندهنده عدم تغییر و ثبات در فعالیتها است.
* شاخص زیر ۵۰: نشاندهنده رکود و انقباض در فعالیتهای اقتصادی است.
اهمیت شامخ
شاخص شامخ یک شاخص پیشرو است، به این معنی که میتواند قبل از سایر دادههای اقتصادی، نشانههایی از روند آینده اقتصاد را آشکار کند. به همین دلیل، تحلیلگران، سرمایهگذاران و سیاستگذاران به طور گسترده از آن برای ارزیابی وضعیت فعلی و پیشبینی آینده اقتصاد استفاده میکنند.